Used to: eskiden yaptıklarını anlat
Used to ile artık yapmadığın alışkanlıkları ve değişmiş durumları anlat. Did ile soru ve olumsuz, tek seferlik olaylarla farkı, would ile karşılaştırma, be used to ve get used to ayrımı ve cevaplı alıştırma.
Hazırlayan GrammarDots, · Nasıl hazırlıyoruz?
Rehber: Gramer. Ana yazı: İngilizce gramer konuları: A1'den B2'ye seviye seviye liste
İngilizcede used to, eskiden düzenli olarak yaptığın ama artık yapmadığın şeyleri ve artık geçerli olmayan durumları anlatır: “I used to play the guitar.” (Eskiden gitar çalardım.) Türkçedeki “eskiden … -rdım” kalıbının en yakın karşılığı budur. Bu yazıda yapının biçimini, alışkanlık ile eski durum arasındaki farkı, did ile soru ve olumsuz kurmayı, would ile karşılaştırmayı ve sık karıştırılan be used to yapısını örneklerle göreceksin.
Biçim: used to + yalın fiil
| Cümle türü | Kalıp | Örnek |
|---|---|---|
| Olumlu | özne + used to + yalın fiil | We used to live in Bursa. |
| Olumsuz | özne + didn't use to + yalın fiil | He didn't use to like fish. |
| Soru | Did + özne + use to + yalın fiil? | Did you use to walk to school? |
| Kısa cevap | Yes, özne + did. / No, özne + didn't. | Yes, I did. |
Used to bütün öznelerle aynı kalır; he, she ve it için ek almaz: “She used to work in a bank.” Arkasından her zaman fiilin yalın hâli gelir, bu yüzden “used to worked” da “used to working” de yanlıştır. Yapının yalnızca geçmiş biçimi vardır; bugünü anlatmak için “I use to” denmez. Şimdiki alışkanlık için present simple ve usually yeterlidir: “I usually walk to work.”
Bu konuyu oynaGruplara AyırSeviye B1Alışkanlık mı, eski durum mu?
Used to iki tür anlam taşır. Birincisi tekrarlanan eylemlerdir: “I used to swim every morning.” “My dad used to read to us at bedtime.” İkincisi bir süre geçerli olmuş ama artık değişmiş durumlardır: “There used to be a cinema on this street.” “I used to have long hair.” “She used to be very shy.” İkinci gruptaki be, have, live ve know gibi fiiller bir eylem değil, bir durum bildirir. Bu ayrım, aşağıda would ile karşılaştırma yaparken önem kazanacak.
Tek seferlik olay için past simple
Used to tekrar ya da bir süre devam eden bir durum ister. Bir kez olup biten şey için past simple kullanılır: “I went to Rome last spring.” Burada “I used to go to Rome last spring” denmez, çünkü tek bir yolculuk anlatılıyor. Her yaz gittiysen used to uygun olur: “We used to go to my grandmother's village every summer.” Tam bir süre veriyorsan da past simple daha doğaldır: “I lived in Ankara for six years.”
Soru ve olumsuz: did ile use to
Soru ve olumsuz cümlede geçmiş zaman bilgisini did taşır, bu yüzden used'ın sonundaki -d düşer: “Did you use to play football?” “I didn't use to like coffee.” Bu, “Did you go?” sorusunda went yerine go kullanmanla aynı mantıktır. Gündelik mesajlarda “didn't used to” biçimine rastlayabilirsin, ama sınavda, iş e-postasında ve özenli yazıda use to biçimini seç. Kısa cevapta used to tekrarlanmaz: “Did you use to live here?” “Yes, I did.”
Olumsuz anlam için never da sık kullanılır ve konuşmada kulağa daha akıcı gelebilir: “I never used to eat breakfast.” (Eskiden hiç kahvaltı etmezdim.) Burada did olmadığı için used biçimi korunur. Soru sözcükleriyle yapı aynı şekilde kurulur: “Where did you use to live?” “What did you use to do at weekends?”
Used to mı, would mı?
Anı anlatırken İngilizce konuşanlar sık sık would'a geçer: “Every Sunday we'd visit my aunt, and she'd make pancakes.” Would yalnızca tekrarlanan eylemlerde used to'nun yerine geçebilir. Durum fiilleriyle kullanılmaz: “I would have a red bike” eskiden sahip olduğun bir şeyi anlatmaz; “I used to have a red bike” demen gerekir. Hikâyeye used to ile başlayıp tekrarlanan eylemlerde would'a geçmek anlatımı tekdüzelikten kurtarır.
Be used to ve get used to
| Yapı | Anlam | Örnek |
|---|---|---|
| used to + yalın fiil | eskiden yapardım | I used to work at night. |
| be used to + isim ya da -ing | alışkınım | I'm used to working at night. |
| get used to + isim ya da -ing | alışıyorum, alışacağım | I'm getting used to working at night. |
Be used to, Türkçedeki “alışkın olmak” demektir ve her zamanda kullanılabilir: “I'm used to the noise.” “She wasn't used to driving on the left.” Buradaki to bir edattır, bu yüzden arkasından isim ya da -ing'li fiil gelir; “I'm used to wake up early” yanlış, “I'm used to waking up early” doğrudur. Get used to ise alışma sürecini anlatır: “You'll get used to the new keyboard.” Used to'nun önünde be ya da get görüyorsan, cümle eski bir alışkanlıktan değil alışkınlıktan söz ediyordur.
Türkçe düşünürken yapılan iki hata
Birinci hata bugünkü alışkanlık için used to kullanmaktır. “Alışkınım” ile “eskiden yapardım” karışınca biri bugünkü rutinini anlatmak için “I used to drink tea every morning” der, dinleyen ise artık çay içmediğini anlar. İkinci hata be used to'dan sonra yalın fiil kullanmaktır: “I'm used to cook” değil, “I'm used to cooking.”
Beş boşluklu alıştırma
Boşlukları used to, use to, be used to ya da past simple ile tamamla. 1. When I was a child, I ___ (hate) vegetables. 2. ___ you ___ (live) near the sea? 3. I moved to London last year, and I'm still not ___ (drive) on the left. 4. We ___ (meet) our new neighbours yesterday. 5. There ___ (be) a bakery on this corner, but it closed.
Cevaplar: 1. used to hate (artık değişmiş bir durum) 2. Did you use to live (did varken use) 3. used to driving (be used to + -ing, alışkınlık) 4. met (dün bir kez olan olay) 5. used to be (eski bir durum). Yanlışın varsa cümlenin tekrarı mı, tek bir olayı mı, yoksa alışkınlığı mı anlattığına yeniden bak. Yazının sonundaki etkinlikte cümleleri alışkanlık, şu an olan ve bitmiş olay gruplarına ayırarak bu ayrımı pekiştirebilirsin.
Bundan sonra ne çalışmalı?
Used to, past simple'ın üzerine kurulan bir yapıdır; düzenli ve düzensiz geçmiş biçimlerinden emin değilsen önce past simple rehberine dön. Bugünkü alışkanlıkları anlatmak için always, usually ve never gibi sıklık zarflarını kullan. Sonra kendine küçük bir görev ver: eskiden yaptığın ama artık yapmadığın üç şeyi ve bugün yaptığın üç şeyi yaz ve iki listeyi yan yana oku.
Sık sorulan sorular
Used to ile would arasında anlam farkı var mı?
Tekrarlanan eylemlerde anlam neredeyse aynıdır; would daha çok anlatı havası taşır ve genellikle zaman önceden belirlendikten sonra gelir. Eski durumlar için yalnızca used to kullanılır.
Used to ile be used to'yu nasıl ayırt ederim?
Önüne bak. Öncesinde am, is, was gibi bir be biçimi ya da get varsa “alışkın olmak” anlamındadır ve arkasından -ing gelir. Bunlar yoksa “eskiden yapardım” anlamındadır ve arkasından yalın fiil gelir.
İlgili yazılar
- Although, despite ve in spite of: farkı ne?Üçü de “-e rağmen” anlamı taşır ama arkalarından farklı yapılar gelir: although'tan sonra tam cümle, despite ve in spite of'tan sonra isim ya da -ing. Even though, the fact that, virgül kullanımı, Türkçeden gelen hatalar, örnek e-posta ve cevaplı alıştırma.
- Reported speech: başkasının sözünü aktarmakSay ve tell farkı, zamanın ne zaman bir adım geri gittiği, ne zaman değişmediği, zamir ve zaman ifadelerinin güncellenmesi, soruların if ve whether ile aktarılması, rica ve talimatlar, iş yerinden kısa bir örnek konuşma ve cevaplı alıştırma.
- Yapay zekâ ile İngilizce konuşma provası nasıl yapılır?Bir yapay zekâ sohbet aracıyla İngilizce konuşmayı prova et: küçük bir görev seç, rolü ve seviyeni belirten bir komut yaz, düzeltmeleri konuşmadan sonra iste ve her birini kontrol et. Örnek diyalog, kısa görev ve gerçek konuşmaya geçiş.