İngilizce zamanlar: hepsi tek tabloda
İngilizcede üç zaman dilimi (şimdi, geçmiş, gelecek) ve dört görünüş (simple, continuous, perfect, perfect continuous) birleşerek 12 zaman yapısı oluşturur. Hepsi tek tabloda, ardından her birinin kullanımı ve örnekleri.
Hazırlayan GrammarDots, · Güncellendi · Nasıl hazırlıyoruz?
Rehber: Gramer. Ana yazı: İngilizce gramer konuları: A1'den B2'ye seviye seviye liste
İngilizcede 12 zaman yapısı, üç zaman diliminin (present, past, future) dört görünüşle birleşmesinden oluşur: simple (genel ya da tamamlanmış), continuous (devam eden), perfect (bir ana kadar tamamlanmış) ve perfect continuous (bir ana kadar süren). Bu düzeni bilmek, yeni bir zamanı ezberlemek yerine kalıbından tanımayı sağlar.
| Zaman | Kalıp | Olumlu | Olumsuz | Soru |
|---|---|---|---|---|
| Present simple | V / V-s | I work. | I don't work. | Do you work? |
| Present continuous | am/is/are + V-ing | I am working. | I am not working. | Are you working? |
| Present perfect | have/has + V3 | I have worked. | I haven't worked. | Have you worked? |
| Present perfect continuous | have/has been + V-ing | I have been working. | I haven't been working. | Have you been working? |
| Past simple | V2 | I worked. | I didn't work. | Did you work? |
| Past continuous | was/were + V-ing | I was working. | I wasn't working. | Were you working? |
| Past perfect | had + V3 | I had worked. | I hadn't worked. | Had you worked? |
| Past perfect continuous | had been + V-ing | I had been working. | I hadn't been working. | Had you been working? |
| Future simple | will + V | I will work. | I won't work. | Will you work? |
| Future continuous | will be + V-ing | I will be working. | I won't be working. | Will you be working? |
| Future perfect | will have + V3 | I will have worked. | I won't have worked. | Will you have worked? |
| Future perfect continuous | will have been + V-ing | I will have been working. | I won't have been working. | Will you have been working? |
Tablodaki V fiilin yalın hâli (work), V2 geçmiş hâli (worked), V3 üçüncü hâlidir (worked); düzensiz fiillerde bunlar değişir: go, went, gone. Türkçe karşılıklar yaklaşıktır, çünkü iki dilin zamanları bire bir örtüşmez; aşağıdaki bölümler her yapının ne zaman seçildiğini anlatıyor.
| Zaman | Türkçesi |
|---|---|
| Present simple | Çalışırım. |
| Present continuous | Çalışıyorum. |
| Present perfect | Çalıştım (sonucu şimdi önemli). |
| Present perfect continuous | Bir süredir çalışıyorum. |
| Past simple | Çalıştım. |
| Past continuous | Çalışıyordum. |
| Past perfect | Çalışmıştım. |
| Past perfect continuous | O âna kadar çalışıyordum. |
| Future simple | Çalışacağım. |
| Future continuous | Çalışıyor olacağım. |
| Future perfect | Çalışmış olacağım. |
| Future perfect continuous | O âna kadar çalışıyor olacağım. |
| Görünüş | Present (şimdi) | Past (geçmiş) | Future (gelecek) |
|---|---|---|---|
| Simple | I work. | I worked. | I will work. |
| Continuous | I am working. | I was working. | I will be working. |
| Perfect | I have worked. | I had worked. | I will have worked. |
| Perfect continuous | I have been working. | I had been working. | I will have been working. |
Present (şimdi)
Present simple: “I work.” (alışkanlık, genel doğru). Present continuous: “I am working.” (şu an). Present perfect: “I have worked here since 2020.” (geçmişten şimdiye bağ). Present perfect continuous: “I have been working all day.” (şimdiye kadar süren eylem).
Bu konuyu oynaGruplara AyırSeviye B1Past (geçmiş)
Past simple: “I worked yesterday.” (bitmiş olay). Past continuous: “I was working when you called.” (geçmişte bir anda süren olay). Past perfect: “I had finished before you arrived.” (geçmişteki bir olaydan önce). Past perfect continuous: “I had been working for hours.” (geçmişteki bir ana kadar süren).
Future (gelecek)
Future simple: “I will work tomorrow.” Future continuous: “I will be working at ten.” (gelecekte bir anda sürecek). Future perfect: “I will have finished by Friday.” (gelecekteki bir ana kadar bitmiş olacak). Future perfect continuous: “By June, I will have been working here for a year.” Planlar için “going to” da kullanılır: “I'm going to work from home.”
Hangilerinden başlamalı?
Günlük konuşmanın büyük bölümü birkaç zamanla yapılır: present simple, present continuous, past simple, present perfect ve gelecek için will ya da going to. Diğer zamanlar okurken tanınmalı, ama başlangıçta hepsini aynı anda kullanmaya çalışmak gerekmez.
Görünüş ne demek? Zamanı kalıbından tanımak
Zaman dilimi olayın ne zaman olduğunu, görünüş ise ona nasıl bakıldığını söyler. Simple olayı bir bütün ya da gerçek olarak verir. Continuous (“be + -ing”) olayın içine girer ve onu sürerken gösterir: “She was playing the violin when the lights went out.” Perfect (“have + üçüncü hâl”) daha sonraki bir andan geriye bakar: “By the time we arrived, she had finished her first piece.” Bir cümlenin zamanını çözmek için ilk fiile (is/has şimdi, was/had geçmiş, will gelecek) ve ardından gelen kalıba bak: “They had been arguing” cümlesinde “had” geçmişi, “been + -ing” süreyi gösterir; yapı past perfect continuous'tır.
Bir hikâye, birçok zaman
Aşağıdaki kısa metin, gerçek bir anlatımda zamanların nasıl iç içe geçtiğini gösteriyor.
“I've lived in this town for six years, and I normally ride my bike to the office. Last Tuesday it was raining heavily, so I took the bus. While I was waiting at the stop, I noticed an old school friend. We hadn't seen each other since we were teenagers. We're meeting for lunch on Saturday, and I think we'll talk for hours.”
Metinde yedi yapı var: “I've lived” present perfect (bugüne uzanan bir durum), “normally ride” present simple (alışkanlık), “was raining” ve “was waiting” past continuous (arka plan), “took” ve “noticed” past simple (hikâyenin olayları), “hadn't seen” past perfect (daha önceki geçmiş), “We're meeting” present continuous (ayarlanmış bir buluşma) ve “we'll talk” will (tahmin). Zamanın adı ile anlattığı zaman her zaman aynı değildir: “We're meeting” geleceği anlatır.
Türkçe ekler ve İngilizce zamanlar
Türkçe ekler İngilizce zamanlara bire bir denk gelmez. Geniş zaman çoğunlukla present simple'dır (“Kediler balık sever.” → “Cats like fish.”), ama bir teklif anlatıyorsa “will” olur (“Kapıya ben bakarım.” → “I'll get the door.”). -di eki genellikle past simple'dır; sonuç şu an önemliyse İngilizce present perfect'i seçer: “Gözlüğümü kırdım.” → “I've broken my glasses.” Duyulan geçmişi anlatan -miş'in ise İngilizcede ayrı bir zamanı yoktur; bu anlamı “apparently” gibi bir kelime taşır: “Ayşe işten ayrılmış.” → “Apparently, Ayşe has left her job.”
Kısa alıştırma
“Work” yerine kendi seçtiğin bir fiille (ör. “study”, “read”) 12 zamanın her biri için kendinle ilgili bir cümle yaz. Sonra her cümlenin yanına hangi görünüşte olduğunu (simple, continuous, perfect, perfect continuous) not et.
Üç sık kullanımı anlamına göre ayırmayı denemek için Gruplara Ayır oyununda “I cycle to work every day.”, “I am waiting for the bus.” ve “I cycled to work yesterday.” gibi cümleleri alışkanlık, şu an olan ve bitmiş geçmiş olay gruplarına yerleştir.
Konuyu sürdürmek için Present simple mı, present continuous mı? Farkı ve kullanımı ve İngilizce gramer konuları: A1'den B2'ye seviye seviye liste yazılarına da bakabilirsin.
Sık sorulan sorular
İngilizcede kaç zaman var?
Dil bilgisinde “zaman” (tense) olarak yalnız present ve past sayılır; görünüşlerle birleşen yapılar genellikle 12 zaman diye öğretilir.
“Will” gelecek zaman mı?
“Will” bir kip fiilidir ve gelecekten söz etmenin yollarından biridir; plan için “going to”, program için present continuous da kullanılır.
Perfect continuous zamanlar günlük konuşmada kullanılır mı?
Present perfect continuous sık duyulur: “I've been trying to call you all morning.” Past perfect continuous daha çok hikâyelerde, future perfect continuous ise seyrek karşına çıkar; bu ikisini tanıman yeterlidir.
İlgili yazılar
- Although, despite ve in spite of: farkı ne?Üçü de “-e rağmen” anlamı taşır ama arkalarından farklı yapılar gelir: although'tan sonra tam cümle, despite ve in spite of'tan sonra isim ya da -ing. Even though, the fact that, virgül kullanımı, Türkçeden gelen hatalar, örnek e-posta ve cevaplı alıştırma.
- Should have: geçmişte farklı yapmalıydımShould have ile geçmiş seçimlerini değerlendir: kalıbın kuruluşu, pişmanlık ve shouldn't have, eleştiriyi yumuşatmak, beklenti anlamı, -malıydı ile -mış olmalı farkı, kısa bir diyalog ve cevaplı alıştırma.
- Reported speech: başkasının sözünü aktarmakSay ve tell farkı, zamanın ne zaman bir adım geri gittiği, ne zaman değişmediği, zamir ve zaman ifadelerinin güncellenmesi, soruların if ve whether ile aktarılması, rica ve talimatlar, iş yerinden kısa bir örnek konuşma ve cevaplı alıştırma.