İngilizce ilk sesler: dinle ve eşleştir
Çocuklarla İngilizce ilk ses oyunu: kelimenin başındaki sesi duymak, harf adı ile sesi ayırmak, dört resim ve iki tabakla ilk eşleştirme, başlamak için kolay sesler, iki dil karıştığında ne yapacağınız, ev içinde ses avı ve cevaplı bir dinleme alıştırması.
Hazırlayan GrammarDots, · Nasıl hazırlıyoruz?
Rehber: Çocuklarla İngilizce. Ana yazı: Çocuğa evde İngilizce nasıl öğretilir? Yaşa göre veli rehberi
İngilizce ilk ses oyununda çocuk, bir kelimenin başında duyduğu sesi başka bir kelimeninkiyle eşleştirir: sun ile sock aynı /s/ sesiyle, moon ile map aynı /m/ sesiyle başlar. Bu yazıda ilk sesin ne olduğunu, harf adının neden sesle aynı olmadığını, ilk turu nasıl kuracağınızı, hangi seslerle başlamanın kolay olduğunu, Türkçe ile İngilizce karıştığında ne yapacağınızı ve oyunu evin içine nasıl taşıyacağınızı anlatıyoruz. Sonda cevaplı bir dinleme alıştırması var.
Kelimenin ilk sesi ne demek?
Her kelime ağızdan bir sesle çıkar. Sun dediğinizde ilk duyulan şey hafif bir tıslamadır; moon dediğinizde ise dudaklar kapalıyken bir mırıltı duyulur. İlk ses oyunu, çocuğun dikkatini kelimenin anlamından bir an için ayırıp bu başlangıca yöneltir. Bu, ileride okumayı öğrenirken işine yarayacak bir dinleme alışkanlığıdır, ama oyunun kendisi bir okuma dersi değildir. Hedef küçüktür: iki kelimenin aynı sesle başlayıp başlamadığını kulakla fark etmek.
Bu konuyu oynaEşleştirmeSeviye Pre-A1Harfin adı başka, sesi başka
En sık karışan nokta burasıdır. İngilizcede S harfinin adı “es” diye okunur, ama sun kelimesinin başında “es” duyulmaz, yalnızca kısa bir /s/ duyulur. Türkçe konuşan bir veli için ayrıca bir tuzak daha vardır: Türkçede harfleri “se”, “me”, “be” diye adlandırdığımız için sesi tek başına söylerken sona farkında olmadan bir ünlü ekleyebiliriz. “Sı-un” ya da “mı-un” gibi bir söyleyiş, çocuğun gerçek başlangıcı duymasını zorlaştırır. Bu yüzden sesi hiç ayırmadan, kelimenin içinde söylemek en güvenli yoldur. Harflerle bağlantıyı kurmak isterseniz bunu ayrı bir adım olarak çocuklarla İngilizce alfabe ve harf sesleri yazısındaki gibi ele alabilirsiniz.
Dört resim ve iki tabakla başlayın
Dört kâğıda bir güneş, bir çorap, bir ay ve bir harita çizin. Sun güneş, sock çorap, moon ay, map ise harita demektir. Oyuna başlamadan resimlerin adlarını birlikte söyleyin; çocuk bir kelimenin anlamını bilmiyorsa önce anlamı oturtun. Tanımadığı bir nesne, sesi dinlemeyi gereksiz yere zorlaştırır. Masaya iki boş tabak koyun: birine güneş kartını, diğerine ay kartını yerleştirin. Bu iki tabak iki ses grubunu temsil eder. Kalan çorap ve harita kartları, hangi tabağa gideceklerini bekler.
Sesi kelimenin içinde bırakın
Güneş kartını gösterip “Sun” deyin, sonra kelimenin başını biraz uzatın: “Sssun.” Ardından çorap kartını alıp “Sock… sssock” deyin ve iki kartı aynı tabağa koyun. Aynı yolu “Mmmoon” ve “Mmmap” için izleyin. /s/ ve /m/ gibi sesler doğal olarak uzatılabildiği için ilk tura çok uygundur. Çocuktan sesi tek başına söylemesini beklemeyin. Dinleyip doğru kartı göstermesi yeterlidir.
Başlamak için kolay sesler
| Ses | Kelimeler | Nasıl çıkar? |
|---|---|---|
| /s/ | sun, sock, sofa | yılan gibi hafif bir tıslama |
| /m/ | moon, map, milk | dudaklar kapalı, bir mırıltı |
| /f/ | fish, fork, foot | üst dişler alt dudağa değer, hava akar |
| /b/ | ball, bed, bus | dudaklar birleşir, kısa bir patlama |
| /t/ | toy, table, tiger | dil üst dişlerin arkasına dokunur |
Uzatılabilen /s/, /m/ ve /f/ sesleriyle başlayın; /b/ ve /t/ gibi kısa sesleri sonraya bırakın, çünkü bunlar uzatılamaz ve tek başına söylenince kolayca bir ünlü eklenir. Her oturumda iki sesi karşılaştırmak yeterlidir. Türkçede bulunmayan th gibi sesleri ilk haftalarda kullanmayın; çocuğun dikkati sesi duymaktan çok onu söylemeye kayar.
“Same sound?” diye sorun
Çocuk iki çifti birkaç kez dinledikten sonra soruyu ona bırakın. İki kartı yan yana koyup “Sun, sock. Same sound?” deyin; bu, “Aynı sesle mi başlıyorlar?” demektir. Cevap “Yes!” ise “Yes, sun and sock start with the same sound” diye tam cümleyi siz söyleyin. Sonra farklı bir çift sunun: “Sun, moon. Same sound?” Burada beklenen cevap “No” olur. Hem aynı hem farklı çiftler sormak önemlidir; yalnızca eşleşen çiftler gösterilirse çocuk her soruya “yes” demeyi öğrenir.
Türkçe ile İngilizce karışınca
İki dil konuşan bir çocuk sock kartını görünce “çorap” diyebilir. Kelimenin anlamı doğrudur, bunu kabul edin. Ama ses görevine dönmek için İngilizce kelimeyi yeniden söyleyin: “Yes, çorap. In English, sock. Sssock.” Çünkü çorap ile sun aynı sesle başlamaz, sock ile sun ise başlar.
Ses avı: oyunu evin içine taşıyın
Kartlarla birkaç oturum oynadıktan sonra evde gerçek nesneler arayın. “Let's find something that starts like sun” deyin ve birlikte dolaşın: sofa, sock, spoon. Çocuk bir nesne gösterdiğinde adını İngilizce söyleyin ve başını biraz uzatın. Yazının sonundaki eşleştirme etkinliğinde okul çantasındaki eşyaları eşleştirdikten sonra aynı kelimeleri ilk seslerine göre de ayırabilirsiniz: pen ile pencil /p/, book ile bag ise /b/ sesiyle başlar.
Dinle ve seç: kısa alıştırma
Kelimeleri yüksek sesle okuyun, çocuk ilk kelimeyle aynı sesle başlayanı seçsin. 1. Sun: sock ya da moon? 2. Map: milk ya da fish? 3. Fish: fork ya da ball? 4. Ball: bed ya da toy? 5. Hangisi gruba uymuyor: sofa, sock, moon?
Cevaplar: 1. sock 2. milk 3. fork 4. bed 5. moon, çünkü sofa ve sock /s/ sesiyle başlar. Çocuk takılırsa seçenek sunmayı bırakın ve tek bir çifti birkaç kez birlikte dinleyin.
Sık sorulan sorular
Bu oyun okumayı öğretir mi?
Hayır. Yalnızca kelime başındaki sesleri kulakla fark etmeye yönelik küçük bir dinleme çalışmasıdır. Okuma; harfleri, sesleri ve anlamı bir araya getiren daha uzun bir süreçtir.
Hangi kelimelerle devam etmeliyiz?
Çocuğun zaten tanıdığı kelimelerle. Anlamını bilmediği bir kelime, sesi duymayı zorlaştırır. Yeni resimler eklemek isterseniz çocuklar için ilk İngilizce kelimeler yazısındaki renkler, hayvanlar ve vücut kelimeleri iyi bir başlangıçtır.
İlgili yazılar
- İngilizce piknik çantası oyunu: need ve haveHayali bir piknik çantasıyla İngilizce need ve have farkı: kartları ve resimli listeyi hazırlamak, çantayı birlikte doldurmak, Do we have…? ile kontrol etmek, one more ile sayıları eklemek, örnek bir konuşma ve cevaplı bir çanta kontrol alıştırması.
- Oyuncakları ayırırken çocuğunuzla İngilizce konuşunİki kutu ve altı oyuncakla kurulan bir İngilizce ayırma oyunu: tek kuralla başlamak, kutuların başında kullanılacak kısa cümleler, iki gruba da uyan oyuncak, kuralı çocuğa bırakmak ve cevaplı küçük bir alıştırma.
- Evde İngilizce meyve tezgâhı oyunuKâğıt meyvelerle kurulan bir tezgâhta çocuk İngilizce ister, verir ve teşekkür eder. Malzemeler, örnek alışveriş, tekil-çoğul, rolleri değiştirme, tezgâhta olmayan meyve ve oyunu büyütmek için üç fikir.